Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

Psikiyatrik endikasyonlarda derin beyin stimülasyonuna giriş ve gilles de la tourette sendromuna odaklanma

An introduction to dbs in psychiatric indications with a focus on gilles de la tourette syndrome

Derin beyin stimülasyonu, dikkatle seçilmiş ağır ve tedaviye dirençli Tourette sendromu hastalarında güvenli ve etkili bir seçenek haline gelmiştir, ancak kanıtların sınırlılığı nedeniyle en uygun hedefin seçimi güçtür.

Konuşma, 20. yüzyılın sonunda tedaviye dirençli psikiyatrik bozukluklar için umut verici bir seçenek olarak ortaya çıkan ve ilk psikiyatrik uygulamaları Gilles de la Tourette sendromu (GTS) ile obsesif kompulsif bozuklukta olan derin beyin stimülasyonunu (deep brain stimulation, DBS) ele almaktadır; önceki çalışmalar belirtilerde düzelme göstermiş olsa da çoğu küçük örneklem ve yöntemsel heterojenlik nedeniyle sınırlıdır. GTS'li bireylerin çoğunda belirtiler ergenlikte ya da erken erişkinlikte düzelse de bir alt grup, en iyi biçimde uygulanan davranışsal ve farmakolojik tedavilere karşın işlev bozucu motor ve vokal tiklerle yaşamayı sürdürmektedir. Vandewalle ve arkadaşlarının 1999'daki ilk bildiriminde talamusun sentromedian, substantia periventrikularis ve ventro oralis internus (CM-Spv-Voi) bölgesi hedeflenmiş; o tarihten bu yana DBS dikkatle seçilmiş ağır ve dirençli GTS hastaları için güvenli ve etkili bir tedavi seçeneğine dönüşmüştür. GTS fizyopatolojisine ilişkin bilgi birikimi, kortiko striato talamo kortikal (CSTC) devrelerdeki işlev bozukluğunu öne çıkarmış; bu da talamus, globus pallidus internus, globus pallidus eksternus, internal kapsülün ön bacağı ile nukleus akkumbens ve subtalamik nukleus gibi çok sayıda hedefin araştırılmasına yol açmıştır. Meta analiz düzeyindeki kanıtlar kronik DBS sonrası anlamlı tik azalması olduğunu, pallidal stimülasyonun ise özellikle olumlu sonuçlar verdiğini göstermektedir; ancak bu kanıtlar az sayıda ve sınırlı örneklemli randomize çift kör kontrollü çalışmaya dayandığından en uygun hedefin seçimi güçtür. Daha yakın tarihli yapısal ve işlevsel bağlantısallık analizleri, belirti profiline göre bireyselleştirilmiş hedef seçiminin sonuçları iyileştirebileceğini düşündürmekte; konnektom rehberliğinde hedefleme ve uyarlanabilir (adaptive) DBS gibi gelişmelerin gelecekte klinik sonuçları daha da iyileştirebileceği belirtilmektedir.

Tüm WCP 2026 özetleri