Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

SO293

Hastayı okumak: asistanlık eğitiminde birinci ağızdan psikiyatrik hastalık anlatıları, klinisyen empatisine ve daha iyi sonuçlara giden bir yol olarak

READING THE PATIENT: FIRST-PERSON PSYCHIATRIC ILLNESS NARRATIVES IN RESIDENCY TRAINING AS A ROUTE TO CLINICIAN EMPATHY AND IMPROVED OUTCOMES

Birinci ağızdan hastalık anlatılarıyla yapılandırılmış çalışma, klinisyen empatisini geliştirmek için düşük maliyetli ve kanıta dayanabilir bir yoldur, ancak eğitimden hasta sonuçlarına uzanan zincirin son halkası hiç sınanmamıştır.

Amaç, klinisyen empatisinin birinci ağızdan psikiyatrik hastalık anlatılarıyla kasıtlı biçimde eğitilip eğitilemeyeceğini ve bu eğitimden hasta sonuçlarına uzanan zincirin kanıtlarla desteklenip desteklenmediğini değerlendirmektir. Yöntem, 2000 ile 2025 yıllarını kapsayan bir anlatı derlemesidir (narrative review); empati ölçüm çalışmaları, sonuç meta-analizleri, empatide azalma araştırmaları ve hastalık anlatılarına dayalı eğitim programları incelenmiştir. Bulgulara göre terapist empatisi psikoterapi sonucunu yordamaktadır: Elliott 2018 meta-analizinde 82 örneklem ve 6.138 danışanda r=0,28 (%95 GA 0,23 ile 0,33; d=0,58) bulunmuş, bu değer Cipriani 2018 ağ meta-analizinde 522 çalışma ve 116.477 katılımcıda antidepresanların plaseboya üstünlüğü için bildirilen yaklaşık 0,30'luk standardize ortalama farkla karşılaştırılabilir düzeydedir (ayrı meta-analizler olduğundan doğrudan karşılaştırma değildir). Empati müdahalelerine ilişkin 16 RKÇ'nin birleştirilmiş SMD'si 0,68 (%95 GA 0,43 ile 0,93) olmakla birlikte heterojenlik yüksektir (I2=%88,5) ve olası bildirim yanlılığı vardır. Buna karşılık 18 çalışmalık sistematik derlemede (11 öğrenci, 7 asistan çalışması) ve Hojat 2009 boylamsal kohortunda empatide azalmanın klinik yıllarda, özellikle sürekli hasta temasının başladığı üçüncü yılda yoğunlaştığı gösterilmiştir. Özet metninde ayrıca film, edebiyat ve görsel sanat yoluyla ruhsal hastalık anlatılarını kullanan 6 haftalık bir dersin tıp öğrencilerinde geçerli ölçeklerle empatiyi artırdığı, şizofreni hastalarının otobiyografik anlatılarını kullanan bir programın hemşirelik öğrencilerinde sosyal mesafeyi ve damgalanmayı azalttığı bildirilmektedir. Posterde kurulan nedensel zincirin dört halkasından üçü meta-analitik kanıtla desteklenmekte, dördüncü halka olan müfredattan hasta sonucuna giden bağlantı hiçbir çalışmada uçtan uca sınanmamış durumdadır. Sonuç olarak psikiyatrik hastalık anlatıları, eğitim sürecinde görülen empati kaybını dengelemek için düşük maliyetli ve ölçeklenebilir bir müdahale olarak önerilmekte, asıl gereksinimin bu zinciri test eden bir çalışma olduğu belirtilmektedir.

Tüm WCP 2026 özetleri