Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV1091

Bağışıklık kontrol noktası inhibitörü toksisitesi sonrası sekonder adrenal yetmezlik tedavisi sırasında gelişen steroide bağlı mani

STEROID-INDUCED MANIA DURING SECONDARY ADRENAL INSUFFICIENCY TREATMENT AFTER IMMUNE CHECKPOINT INHIBITOR TOXICITY

Bağışıklık kontrol noktası inhibitörü toksisitesi sonrası gelişen sekonder adrenal yetmezlik için verilen stres dozu hidrokortizon akut mani tetiklemiş, antipsikotik tedavi ise QTc uzaması nedeniyle güçleşmiştir.

Olgu, bağışıklık kontrol noktası inhibitörü (immune checkpoint inhibitor, ICI) toksisitesi, sekonder adrenal yetmezlik ve QTc kısıtlılığı olan bir hastada steroide bağlı maninin tedavi ikilemini göstermek amacıyla sunulmuştur. Metastatik mukozal melanomu olan 62 yaşındaki bir kadın hasta ipilimumab ve nivolumab tedavisi almış, gelişen immün aracılı hepatit ve miyokardit nedeniyle uzun süreli yüksek doz prednizon ve mikofenolat kullanmıştır; prednizon kürü yaklaşık 14 ay sürmüş, en yüksek doz 200 mg/gün olmuş, 5 mg/güne azaltılmış ve yatıştan yaklaşık iki hafta önce hasta tarafından kesilmiştir. Halsizlik, yaygın ağrı, yemek sonrası kusma ve oral alım azlığı ile başvuran hastada açlık ketozu, hipomagnezemi, hipoalbüminemi ve sekonder adrenal yetmezlik saptanmıştır; başlangıç laboratuvarında Mg 1,1 mg/dL, albümin 3,3 g/dL, sabah kortizolü 0,1 µg/dL, ACTH < 1,5 pg/mL bulunmuş ve 100 mg intravenöz hidrokortizon ardından fizyolojik replasmana geçiş planlanmıştır. Hidrokortizon başlandıktan sonraki saatler içinde duygudurum yüksekliği, irritabilite, dikkat dağınıklığı ve uykusuzluk; gece boyunca basınçlı konuşma, grandiyozite, teğetsel düşünce, paranoya, dikkat bozukluğu, psikotik belirtiler ve içgörü kaybı gelişmiş, psiko-onkoloji değerlendirmesinde ilaca bağlı bipolar ve ilişkili bozukluk, manik epizod tanısı konmuş, ayırıcı tanıda deliryum ve adrenal yetmezliğe bağlı duygudurum bozukluğu düşünülmüştür. Akid ve arkadaşlarının bildirdiği risk etkenlerinden yüksek doz ve uzun süreli kortikosteroid maruziyeti, kadın cinsiyet, hipoalbüminemi, ileri yaş ve tıbbi olarak ağır durum, uyku bozulması ile polifarmasi ve QTc riski mevcut; geçmiş psikiyatrik öykü ise kısmen mevcuttur (depresyon ve anksiyete var, bipolar bozukluk ya da aile öyküsü yok). Başlangıç QTc 341 ms iken olanzapin, intravenöz ondansetron ve essitalopram kullanımı sırasında en yüksek 548 ms'ye çıkmış; bu ilaçlar kesilip günde 5 mg oral aripiprazole geçilmesiyle QTc başlangıç değerine doğru gerilemiştir. Olgu, psiko-onkolojide kortikosteroid kullanımının paradoksunu göstermektedir: steroidler ICI ile ilişkili immün toksisite ve sekonder adrenal yetmezliğin yönetimi için gerekliyken yeniden maruziyet maniyi tetiklemiş, antipsikotik tedavi manik belirtileri düzeltmekle birlikte QTc uzaması nedeniyle ilaç değişimini zorunlu kılmıştır.

Tüm WCP 2026 özetleri