Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0420

Youth-GEMs projesi: Avrupa genelinde gençlerin ruh sağlığı gidişatında gen çevre etkileşimleri

THE YOUTH-GEMS PROJECT; GENE ENVIRONMENT INTERACTIONS IN MENTAL HEALTH TRAJECTORIES OF YOUTH ACROSS EUROPE

Youth-GEMs, gençlerde ruh sağlığı gidişatını şekillendiren gen çevre etkileşimlerini gelişimsel (epi)genomik, eksposom değerlendirmesi ve yapay zekâ temelli modellemeyi birleştirerek inceleyen ve öngörücü belirteçler hedefleyen çok merkezli bir Avrupa konsorsiyum projesidir.

Poster, ruhsal bozuklukların çoğunun 24 yaşından önce ortaya çıkmasına karşın gençlerin ruh sağlığı gidişatını belirleyen mekanizmaların yeterince bilinmemesinden yola çıkarak Youth-GEMs konsorsiyumunu tanıtmaktadır. Proje (Gene Environment interactions in Mental health trajectorieS of Youth), Avrupa Birliği Horizon Staying Healthy 2021 hibesiyle (Hibe Anlaşması 101057182) desteklenen, genetik, epigenetik ve çevresel etkenlerin ergenlik ve genç erişkinlik boyunca risk ve dayanıklılığı nasıl etkilediğini inceleyen bütünleşik gelişimsel bir çerçeveye sahiptir. Yöntem olarak insan beyninin gelişimsel (epi)genomik haritalaması, trans sendromal fenotiplerin genomik analizleri, eksposom düzeyinde çevresel değerlendirme ve yapay zekâ temelli modelleme birleştirilmekte; mevcut popülasyon temelli kohortlardan gelen çok modlu veriler uyumlandırılmakta ve yardım arayan gençlerden oluşan ilk uluslararası trans sendromal klinik kohort (N=1.000) kurulmaktadır. Çalışma yedi iş paketine (WP1 ila WP7) ayrılmıştır; bunlar koordinasyon, katılım ve etik, veri yönetimi, gelişimsel genomik, veri çıkarımı, veri bütünleştirme ve öngörü ile klinik yenilik başlıklarını kapsamaktadır. Beklenen çıktılar biyolojik temelli poligenik ve eksposomik skorlar, hücre tipine özgü düzenleyici anotasyonlar, yorumlanabilir makine öğrenmesi modelleri, yardım arayan gençler için trans sendromal değerlendirme bataryası ve kişisel ruh sağlığı gidişatına ilişkin öngörücü, eyleme dönüştürülebilir belirteçlerdir. Gençler, klinisyenler ve paydaşlarla sürekli etkileşim, bulguların erken saptama, izlem ve kişiselleştirilmiş müdahale araçlarına dönüşmesini hedeflemektedir. Poster bir proje tanıtımı niteliğindedir ve henüz ampirik bulgu bildirmemektedir; yazarlara göre bu çalışmalar gençlik ruh sağlığının mekanizmalarını anlamayı, ortaya çıkan hastalığın öngörüsünü iyileştirmeyi ve gelişimsel açıdan duyarlı önleme ve bakım yaklaşımlarını desteklemeyi sağlayacaktır.

Tüm WCP 2026 özetleri