Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0395

Lahor, Pakistan'da üçüncü basamak bir hastanede liyezon psikiyatrisi klinik uygulamasındaki eğilimler

TRENDS IN THE CLINICAL PRACTICE OF LIAISON PSYCHIATRY AT A TERTIARY CARE HOSPITAL IN LAHORE, PAKISTAN

Altı ayda görülen 220 yatan hastanın %89,1'i ilk kez psikiyatriyle temas etmiş, %38,6'sında kendine ya da başkasına zarar riski saptanmış ve hizmet liyezon modeli yerine yalnız konsültasyon modeliyle yürümektedir.

Çalışmanın amacı, Pakistan'ın en büyük hastanesi olan Mayo Hastanesi'nde (1871 kuruluşlu, 2.399 yataklı) o güne dek tanımlanmamış liyezon psikiyatrisi iş yükünü, kimlerin hangi nedenle yönlendirildiğini betimlemektir. Aralık 2023 ile Haziran 2024 arasında kesitsel (cross-sectional) desende, psikiyatri konsültasyonu istenen tüm yatan hastalar sözlü aydınlatılmış onam sonrası alınmış; çevrim içi bir formla demografi, yatış ve yönlendirme nedeni, öykü, ruhsal durum, ek hastalık, zarar riski ve tedavi planı kaydedilmiş, çözümleme SPSS v27 ile yapılmıştır. Altı ayda 220 yatan hasta değerlendirilmiş; %89,1'i ilk kez psikiyatri ile temas etmiş, yönlendirilenlerin %53,2'si kadın, %20,0'ında madde kullanım öyküsü bulunmuş, %26,8'i 18 ile 25 yaş aralığında ve %43'ü 26 yaş altındadır. Yönlendirme yapan birimler General Medicine %36,4, genel cerrahi %19,5, pediatri %10,9 ve kadın hastalıkları ve doğum %3,6'dır; başvuru nedenleri huzursuzluk ve davranış bozukluğu 50 (%22,7), depresyon 48 (%21,8), kendine zarar verme ya da intihar girişimi 32 (%14,5), madde kullanım bozukluğu 31 (%14,1), deliryum 31 (%14,1), anksiyete bozuklukları 20 (%9,1), psikoz 20 (%9,1), somatik, uyku ve hizmet ile ilgili nedenler 84 (%38,4) olarak dağılmıştır. Cinsiyete göre madde kullanım örüntüsünde anlamlı fark bulunmuştur: erkeklerde çoklu madde 17, opioid 9, sigara/esrar ve diğer 13, kadınlarda sırasıyla 0, 1 ve 1; reçeteli ilaç kullanımı kadınlarda 2, erkeklerde 0; anlamlı öykü bulunmayanlar erkeklerde 63, kadınlarda 113 olup ki-kare (9, N = 220) = 63,51, p < 0,001 (olabilirlik oranı) bulunmuştur. Kendine ya da başkasına zarar riski %38,6 olguda saptanmış, risk taşıyanların %31,8'i 18 ile 25 yaş grubundadır ve risk taşıyan 62 hastanın tamamına güvenlik planı verilmiştir; verilen bakımda formel tanı %45,9, poliklinik izlemi önerisi %42,3, farmakolojik tedavi %41,8, serviste psikoterapi %37,3 oranındadır ve hastaların %37,3'ü hiç psikotrop ilaç almamıştır. Yönlendirmelerin uluslararası olarak en örselenebilir yaş bandı olan 18 ile 25 yaşta kümelendiği, hastaların onda dokuzunun ilk temas olduğu ve damgalanmanın yardım almayı yatışa dek geciktirdiği yorumlanmış; yalnız konsültasyon modelinin kullanıldığı, ekiplerin liyezon modeli konusunda eğitim gereksinimi olduğu, en az konsültasyon isteyen bölümlerin eğitilmesi, yönlendirmelerin dijitalleştirilip denetlenmesi ve CGI/FORM-LP ile değerlendirme önerilmiştir. Sınırlılıklar tek merkez, altı aylık süre, kolayda örnekleme ve kesitsel desenin değişimi izlemeye elvermemesidir.

Tüm WCP 2026 özetleri