Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0264

Erken ergenlikte duygulara yönelik beceriler (ease) müdahalesinin new york'taki toplum temelli kolaylaştırıcılar arasında kabul edilebilirliğinin değerlendirilmesi

ASSESSING ACCEPTABILITY OF THE WHO EASE MENTAL HEALTH INTERVENTION THROUGH QUALITATIVE RESEARCH AMONG ADOLESCENTS, CAREGIVERS, AND FACILITATORS IN A COMMUNITY IMPLEMENTATION IN NEW YORK CITY

Toplum temelli kuruluşlarda çalışan kolaylaştırıcılar EASE müdahalesini kabul edilebilir ve değerli bulmakta, ancak yoğun eğitim programı ile lojistik ve duygusal yük uygulanabilirliği sınırlamaktadır.

Amaç, Dünya Sağlık Örgütü'nün 10-15 yaş arası ergenlerde duygusal sıkıntıya yönelik geliştirdiği kısa, grup temelli ve uzman olmayanlarca uygulanan EASE (Early Adolescent Skills for Emotions) müdahalesinin, New York'taki toplum temelli kuruluşlarda (community based organizations, CBO) müdahaleyi uygulayan kolaylaştırıcılar açısından kabul edilebilirliğini Kabul Edilebilirlik Kuramsal Çerçevesi (Theoretical Framework of Acceptability, TFA) ile incelemektir; posterde New York'taki devlet lisesi öğrencilerinin yaklaşık %35'inin sürekli üzüntü ya da umutsuzluk bildirdiği, buna karşın ruh sağlığı hizmetlerine erişimin sınırlı kaldığı belirtilmektedir. Kongre sistemindeki başlık ergenleri ve bakım verenleri de kapsasa da poster yalnız kolaylaştırıcı görüşmelerinin bulgularını sunmaktadır. Yöntem, kültürel olarak uyarlanmış EASE'in 8 toplum temelli kuruluşta yürütülen pilot uygulamasına gömülü nitel bir çalışmadır; 12 kolaylaştırıcıyla Ocak-Mart 2026 arasında Zoom üzerinden yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış, TFA rehberliğinde karma tümdengelimli ve tümevarımlı tematik analiz uygulanmış, iki kodlayıcı bağımsız kodlamaya geçmeden önce yüksek kodlayıcılar arası güvenirliğe ulaşmıştır (Cohen kappa = 0,93). Bulgular TFA yapıları üzerinden sunulmuştur: duygusal tutum açısından EASE duygusal olarak dönüştürücü, açıklık, empati ve öz farkındalığı besleyen bir deneyim olarak yaşanmış, ancak kimi zaman kolaylaştırıcılarda duygusal taşma yaratmıştır; yük açısından müdahale değerli bulunmakla birlikte uygulama lojistik, örgütsel ve duygusal güçlükler doğurmuş, bakım verenlerin sürece katılımı öne çıkan bir sorun olmuştur. Etik ve değer uyumu açısından EASE gençlerin ve toplulukların gelişimsel, kültürel ve psikososyal gereksinimleriyle uyumlu görülmüş; müdahale tutarlılığı açısından kolaylaştırıcılar EASE'i duygusal beceri, ruh sağlığı okuryazarlığı ve bakım veren ile genç ilişkisini güçlendiren önleyici, psikoeğitsel bir müdahale olarak net biçimde kavramıştır. Fırsat maliyeti açısından personel zamanı, program düzenlemeleri ve kurum kaynakları arasında rekabet doğmuş, yine de bazı kolaylaştırıcılar bu ödünleşmeyi değer bulmuş; algılanan etkililik açısından EASE gençlerin duygusal ve davranışsal becerilerini güçlendirdiği, öz yeterlik açısından ise yapılandırılmış hazırlık, uygulama ve rol oyunu temelli eğitimin kolaylaştırıcıların güvenini artırdığı bildirilmiştir. Yazarlar EASE'in kolaylaştırıcılarca kabul edilebilir ve değerli bulunduğu, ancak başarılı uygulamanın yeterli eğitim ve örgütsel destek gibi yapısal koşullara bağlı olduğu sonucuna varmakta; eğitimin kısaltılması ve yoğunlaştırılması, bağlamsal ve gelişimsel uyarlama için daha net rehberlik sağlanması ve EASE'in var olan kurum ve okul programlarına entegre edilmesini önermektedir.

Tüm WCP 2026 özetleri