Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0061

Ebeveyn DEHB'si ile çocukta olumsuz sonlanımlar arasındaki ilişki: İsveç ulusal kayıt temelli bir çalışmadan kanıtlar

ASSOCIATION BETWEEN PARENTAL ADHD AND ADVERSE OFFSPRING OUTCOMES: EVIDENCE FROM A NATIONWIDE SWEDISH REGISTER-BASED STUDY

Ebeveynde DEHB bulunması çocukta psikiyatrik, davranışsal ve somatik sonlanımlar genelinde artmış riskle ilişkilidir ve risk her iki ebeveynin de DEHB tanısı aldığı durumda en yüksektir.

Çalışmanın amacı, ebeveynde dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) bulunmasının çocuklarda geniş bir psikiyatrik, davranışsal ve somatik sonlanım yelpazesiyle ilişkisini incelemek ve bu ilişkilerin anne ile baba DEHB'sine göre farklılaşıp farklılaşmadığını değerlendirmekti. İsveç ulusal kayıtları birbirine bağlanarak 2000 ile 2014 arasında doğan 1,16 milyon çocuk incelendi; 32.170 çocuğun annesinde, 29.699 çocuğun babasında ve 4.425 çocuğun her iki ebeveyninde DEHB tanısı vardı ve ebeveyninde DEHB olan ve olmayan çocuklar 24 sonlanım açısından eşleştirilmiş Cox regresyonu ile karşılaştırıldı. Psikiyatrik sonlanımlarda tehlike oranları (hazard ratio, HR) otizm için 1,50 (%95 güven aralığı, confidence interval 1,43 ila 1,57), anksiyete için 1,45 (1,38 ila 1,51), davranım bozukluğu için 1,32 (1,21 ila 1,45), majör depresyon bozukluğu için 1,31 (1,24 ila 1,38) ve tik bozukluğu için 1,27 (1,16 ila 1,40) olarak bulundu; zihinsel yetiyitimi için HR 0,92 (0,84 ila 1,00) idi. Davranışsal sonlanımlarda saldırı ya da mağduriyet için HR 1,38 (1,25 ila 1,52), zehirlenme için 1,35 (1,23 ila 1,47), kasıtlı kendine zarar verme için 1,20 (1,12 ila 1,28), intihar davranışı için 1,20 (1,12 ila 1,29), travmatik beyin hasarı için 1,16 (1,11 ila 1,20), kaza sonucu yaralanma için 1,09 (1,08 ila 1,11), düşme için 1,05 (1,04 ila 1,07) ve ulaşım yaralanmaları için 1,04 (1,01 ila 1,08) saptandı. Somatik hastalıklarda en yüksek risk uyku bozukluğunda görüldü (HR 1,51; 1,43 ila 1,59); bunu astım 1,25 (1,22 ila 1,28), obezite 1,24 (1,18 ila 1,31), otoimmün hastalıklar 1,16 (1,10 ila 1,22), viral enfeksiyon 1,16 (1,14 ila 1,19), bakteriyel enfeksiyon 1,14 (1,12 ila 1,16) ve gastrointestinal otoimmün hastalıklar 1,12 (1,03 ila 1,22) izledi. Epilepsi 1,05 (0,96 ila 1,15) ve tip 1 diyabet 1,01 (0,90 ila 1,15) için güven aralıkları 1 değerini içerdi. Sonuç olarak ebeveyn DEHB'si, en yüksek risk her iki ebeveynde DEHB bulunduğunda olmak üzere çocukta psikiyatrik, davranışsal ve somatik sonlanımlar genelinde artmış riskle ilişkilidir; bu bulgular etkinin DEHB'nin kendisinin ötesine geçerek daha geniş sağlık ve gelişimsel kırılganlıkları kapsadığını göstermektedir.

Tüm WCP 2026 özetleri