Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

Bipolar ve ilişkili bozukluklarda rutin bakımda uyarlanmış BDT-U ile uykunun iyileştirilmesi

SO382a - IMPROVING SLEEP IN BIPOLAR AND RELATED DISORDERS THROUGH ADAPTED CBT‑I IN ROUTINE CARE (ID 3181)

Rutin psikiyatrik bakımda uygulanan uyarlanmış BDT-U, bipolar ve ilişkili bozukluklarda uykusuzluk şiddetini psikoeğitime kıyasla anlamlı ve kalıcı biçimde azaltmaktadır.

Çalışmanın amacı, uykusuzluk için bilişsel davranışçı terapinin (cognitive behavioural therapy for insomnia, CBT-I; BDT-U) uyarlanmış bir protokolünün gerçek dünya klinik uygulamasındaki etkililiğini ve güvenliğini değerlendirmektir. Iki psikiyatri kliniğinden 87 katılımcı, 8 haftalık uyarlanmış grup temelli BDT-U girişimine ya da psikoeğitime randomize edilmiş; değerlendirmeler tedavi öncesi, ortası, sonrası ve 3. ay izlemde yapılmıştır. Birincil sonuç ölçütü Uykusuzluk Şiddeti Indeksi (Insomnia Severity Index, ISI) ile ölçülen uykusuzluk şiddeti olup analizler tedavi etme niyeti (intention to treat) yaklaşımıyla doğrusal karma modeller (linear mixed models) kullanılarak yürütülmüştür; güvenlik, katılımcı bildirimli yan etkiler ve terapist bildirimli advers olaylarla değerlendirilmiştir. Protokol uyarlamaları uyku sıkıştırma (sleep compression), psikoeğitim, sirkadiyen ritme yönelik gün ışığı maruziyeti ve sabit yemek saatleri ile uyaran kontrolü (stimulus control) yönergelerini içermektedir. Tedavi sonunda grup ile zaman etkileşimi BDT-U lehine istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş (poster p = 0,013; kongre özetinde p = 0,0126) ve BDT-U grubunda grup içi büyük bir azalma saptanmıştır (Cohen'in d = -1,17; %95 güven aralığı -1,65 ile -0,69). Iyileşme izlem boyunca sürmüş, gruplar arası fark artmış ve 3. ay izleminde yanıt verenlerin oranı BDT-U grubunda %52, psikoeğitim grubunda %24 olmuştur. Güvenlik açısından posterde tedaviyle ilişkili advers olay bildirilmemiş; kongre özetinde yan etkilerin tedavi ortasında BDT-U kolunda daha sık, tedavi sonunda gruplar arasında benzer olduğu ve üç advers olayın hiçbirinin çalışmaya katılımla ilişkili değerlendirilmediği belirtilmiştir. Yazarlar, rutin psikiyatrik bakımda uygulanan uyarlanmış BDT-U'nun uykusuzluk şiddetini azalttığı, etkisinin kalıcı olduğu, güvenli ve kabul edilebilir göründüğü ve bipolar bozukluğun kapsamlı tedavisinin bir parçası sayılması gerektiği sonucuna varmaktadır.

Tüm WCP 2026 özetleri