Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0806

Ilgili tıbbi öyküsü olmayan kişilerde kafein kaynaklı mani: olgu sunumlarının sistematik derlemesi

CAFFEINE-INDUCED MANIA IN PEOPLE WITHOUT RELEVANT MEDICAL HISTORY: A SYSTEMATIC REVIEW OF CASE REPORTS

İlgili tıbbi öyküsü olmayan kişilerde kafein kaynaklı mani yalnızca dört yayımlanmış olguyla sınırlıdır ve bu olguların tümünde günlük kafein alımı FDA'nın erişkinler için önerdiği sınırı aşmıştır.

Amaç, ilgili tıbbi öyküsü bulunmayan ve kafein kaynaklı mani gelişen bireylerin sosyodemografik, klinik ve tedavi özelliklerini tanımlamaktır. PRISMA kontrol listesi izlenerek Medline, Scopus, Web of Science, Embase, LILACS ve Google Scholar veri tabanlarında 18 Şubat 2026 tarihine dek yayımlanan yazılar taranmış; ilgili tıbbi ya da aile öyküsü olmayan, kafein kaynaklı mani tanısı almış hastaların olgu sunumları dahil edilmiştir. İki bağımsız değerlendirici çalışmaları taramış ve veri çıkarmış, yöntemsel nitelik Joanna Briggs Institute (JBI) Olgu Sunumları için Eleştirel Değerlendirme Kontrol Listesi ile değerlendirilmiştir. Uygunluk açısından değerlendirilen 35 yazıdan dördü dahil ölçütlerini karşılamış ve dört yayımlanmış olguya karşılık gelmiştir; en eski yazı 2003, en yenisi 2018 tarihlidir ve yayın türüne göre editöre mektup (n = 2), derleme yazısı (n = 1) ve özgün yazı (n = 1) olarak sınıflanmıştır; iki yazı tüm değerlendirme ölçütlerini karşılarken bir yazı önerilen ölçütlerin yalnızca yarısını karşılamıştır. Olguların tümü erkektir (yaş aralığı 22 ile 59); en sık bildirilen klinik belirti yüzde 75 ile basınçlı konuşma olup uykusuzluk, fikir uçuşması ve iş yerinde çatışma her biri yüzde 50 oranında bildirilmiştir. Bildirilen kafein dozları Ogawa 2003'te 1000 mg/gün, Ogawa 2007'de yaklaşık 700 mg/gün, Wang 2015'te 537,5 ile 762,5 mg/gün ve Casas-Gomez 2018'de 1600 mg akut doz olup tümü FDA'nın günlük 400 mg altındaki güvenli sınırının üzerindedir; belirtiler tedavi başlangıcından sonraki ikinci ile yedinci gün arasında düzelmiş, izlemde olguların yüzde 75'inde kalıcı remisyon, yüzde 25'inde (yalnızca bir olgu) yeniden maruziyetle yineleme belgelenmiştir. Sonuç olarak aşırı yüksek kafein maruziyeti ile CYP1A2 aracılı metabolizmadaki değişkenliğin birlikteliği belirtilerin sürmesine katkıda bulunmuş olabilir; klinik açıdan yinelemeyi önlemek için düzenli izlem ve hastanın bağlamı ile risk etmenlerini anlamak üzere kapsamlı klinik öykü alınması önerilmektedir.

Tüm WCP 2026 özetleri