Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0747

Sanrıların ötesinde: psikozda tanısal muhakeme üzerinde toplumsal belirleyicilerin etkisi, bir olgu sunumu

BEYOND DELUSIONS: THE IMPACT OF SOCIAL DETERMINANTS ON DIAGNOSTIC REASONING IN PSYCHOSIS—A CASE REPORT

Toplumsal yoksunluk, kentsel şiddet ve yapısal eşitsizlikler psikotik belirtilerin tanınmasını geciktirebilir ve tanısal muhakemeyi güçleştirerek sonuçları kötüleştirebilir.

Olgu sunumunun amacı, çocukluk çağı olumsuz yaşantıları, plansız kentleşme, yoksulluk, toplumsal dışlanma, yapısal ırkçılık ve şiddete maruz kalma gibi toplumsal belirleyicilerin psikozda tanısal muhakemeyi nasıl etkilediğini göstermektir. Ocak 2025'te, psikiyatrik öyküsü bulunmayan, sosyoekonomik açıdan yoksun bir kentsel bölgede yaşayan ve enformel sektörde çalışan genç bir erkek hastada uyuşturucu satıcılarına yönelik perseküsyon sanrıları gelişmiştir. Hasta yabancıların bakışlarını ve özgül olmayan sosyal medya içeriklerini kendisine yönelik tehdit olarak yorumlamış; belirtiler uykusuzluk, gıda alımında azalma ve belirgin davranışsal dağınıklıkla ilerleyerek pencereden atlama yoluyla intihar girişimiyle sonuçlanmış ve hasta psikiyatrik acil servise yatırılmıştır. İzlemde perseküsyon belirtilerinde belirgin düzelme ve içgörünün geri kazanılması gözlenmiş, ancak işe dönme, yakın ilişkileri ve boş zaman etkinliklerini yeniden kurma ve gerçekçi gelecek planları yapma güçlükleriyle seyreden ciddi işlevsellik kaybı sürmüştür. Tartışmada, başlangıçtaki psikotik belirtilerin yanlış değerlendirilmesi nedeniyle uzmanlaşmış bakıma başvurunun geciktiği; bağlamsal stres etkenlerinin, özellikle ötekileştirilmiş topluluklardaki kentsel şiddetin, psikozun klinik görünümleriyle örtüşmesinin bu gecikmeyi derinleştirdiği vurgulanmaktadır. Sosyoekonomik dezavantaj, yapısal ırkçılık ve ruhsal hastalık damgalanmasının toplumsal yeniden bütünleşmeyi engellediği ve negatif belirtiler ile toplumsal dışlanmanın ayırt edilmesini güçleştirdiği belirtilmektedir. Sonuç bölümünde çocukluk çağı olumsuz yaşantıları, toplumsal yoksunluk ve şiddete maruz kalmanın psikoza yatkınlığı artırdığı; plansız kentleşme ve ötekileştirmenin tedavi gecikmesi, uyum güçlüğü ve daha ağır belirtilere katkıda bulunduğu; psikotik bozuklukların yükünün yönetiminde yoksulluk ve ırkçılığı azaltmayı, sağlık hizmetine eşit erişimi sağlamayı hedefleyen kamu politikalarının gerekli olduğu belirtilmektedir.

Tüm WCP 2026 özetleri