Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0117

Sosyal anksiyete bozukluğunda BDT sonucunun yordayıcıları olarak öngörü hatası ve beklentiler

PREDICTION ERROR AND EXPECTATIONS AS PREDICTORS OF CBT OUTCOME IN SOCIAL ANXIETY DISORDER

Tedavi öncesi belirti şiddeti kontrol edildiğinde, daha büyük öngörü hatası internet temelli BDT sonrası daha fazla düzelmeyi güçlü biçimde yordamaktadır.

Amaç: Öngörü hatasının (prediction error) terapötik değişimin anahtar mekanizması olabileceği öne sürülmekle birlikte bilişsel davranışçı terapideki (BDT) rolü belirsiz olduğundan, sosyal anksiyete bozukluğu (SAB) olan hastalarda beklenen ve gerçekleşen belirti değişimi arasındaki uyumsuzluğun ve tedavi beklentilerinin sonucu yordayıp yordamadığı incelenmiştir. Yöntem: 32 erişkin SAB hastası başlangıçta hem güncel hem de beklenen belirti şiddetini bildirmiş, ardından 12 hafta süren internet temelli BDT (iCBT) programını tamamlamış ve son seanstan sonra belirti şiddetini yeniden bildirmiştir. Tedavi sonucu Sosyal Fobi Ölçeği (Social Phobia Inventory, SPIN) puanının tedavi öncesinden sonrasına değişimi olarak tanımlanmış; öngörü hatası, tedavi sonrası SPIN puanı ile beklenen tedavi sonrası SPIN puanı arasındaki fark olarak hesaplanmıştır. Bulgular: SPIN puanları tedavi sonrasında (Ort=22,4, SS=14,6) tedavi öncesine göre (Ort=36,3, SS=10,9) düşmüştür; t(30)=6,72, p<0,001, Cohen d=1,05. Tedavi öncesi belirti şiddeti için düzeltme yapıldığında, daha büyük öngörü hatası BDT sonrası daha fazla düzelme ile ilişkili bulunmuştur (β=0,75, düzeltilmiş R2=0,48, p<0,001). Sonuç: Ön bulgular öngörü hatasının BDT sonucunun güçlü bir yordayıcısı olduğunu göstermektedir. Klinik olarak bu sonuçlar, bireylerin tedavi sonucuna ilişkin öngörü hatalarının hesaplanması yoluyla tedavi beklentilerinin izlenmesinin ve ölçülmesinin değerini vurgulamaktadır.

Tüm WCP 2026 özetleri