Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

SO236

Birinci basamakta ilk depresyon ya da anksiyete tanısından sonraki iki yıl içinde intiharı öngören modellerin geliştirilmesi ve iç geçerliliği

DEVELOPMENT AND INTERNAL VALIDATION OF MODELS TO PREDICT SUICIDE WITHIN TWO YEARS OF A FIRST DIAGNOSIS OF DEPRESSION OR ANXIETY IN PRIMARY CARE

Birinci basamakta rutin olarak toplanan elektronik sağlık kayıtlarına dayanan şeffaf bir Cox regresyon modeli, ilk depresyon ya da anksiyete tanısından sonraki iki yıl içinde intiharı iyi ayırt etme ve kalibrasyonla öngörmüştür.

Amaç, Birleşik Krallık'ta intihar nedeniyle ölenlerin çoğunun ölümünden önceki yıl içinde uzman hizmetlere değil birinci basamağa başvurmasından hareketle, ilk depresyon, anksiyete ya da karma anksiyete ve depresyon tanısından sonraki iki yıl içinde intiharı öngören bir model geliştirmek ve geçerliliğini sınamaktı. İngiltere birinci basamak verisinden türetilen CPRD Aurum kullanılarak, Ulusal İstatistik Ofisi ölüm kayıtlarıyla eşleştirilmiş, 1999 ile 2018 arasında ilk tanısını almış 18 yaş üstü 1.454.102 erişkinden oluşan bir kohort kuruldu; sonlanım iki yıl içinde intihardı. Demografi, tanı türü, önceki durumlar, reçeteler, madde kullanımı ve belirtileri kapsayan 24 önceden belirlenmiş yordayıcı ile Cox orantılı tehlikeler modeli kuruldu; iç geçerlilik 2.000 bootstrap içeren tabakalı 10 katlı çapraz geçerlilik, IPCW AUC ve Kaplan-Meier kalibrasyonu ile değerlendirildi. İki yıl içinde 1.439 erişkin (%0,1) intihar nedeniyle öldü (1.083 erkek, 356 kadın); eğri altındaki alan (area under the curve, AUC) %74,7 (%95 güven aralığı [confidence interval, CI] %73,5-75,9) ile ayırt etme ve kalibrasyon iyi bulundu. Düzeltilmiş tehlike oranları (hazard ratio, HR) erkek cinsiyet için 4,5 (%95 CI 4,0-5,1), şizofreni için 3,5 (2,4-5,1), önceki kendine zarar verme girişimi için 3,1 (2,4-4,1), bipolar bozukluk için 2,9 (1,7-4,8), intihar düşüncesi için 2,3 (1,7-3,2), riskli alkol kullanımı için 2,3 (1,8-2,9), sedatif reçetesi için 2,2 (1,9-2,5), antipsikotik reçetesi için 1,9 (1,5-2,5), 50-59 yaş için (18-29 yaşa kıyasla) 1,5 (1,3-1,8) ve insomni için 1,5 (1,2-1,9) idi. Tüm erişkin modeline cinsiyete özgü eşik uygulanması (erkek ve kadınlar için ayrı ayrı 95. yüzdelik) cinsiyete özgü modellerden daha iyi başarım verdi: duyarlılık erkeklerde %15,2 (%95 CI 13,0-17,3) ve kadınlarda %21,5 (17,3-25,7), özgüllük yaklaşık %95,3, pozitif kestirim değeri (positive predictive value, PPV) erkeklerde %0,63 (0,53-0,73) ve kadınlarda %0,19 (0,15-0,23); tüm erişkinlerde PPV %0,47 idi. İlk tanı alan her 100.000 erişkin için en yüksek riskli %20, %10 ve %5 dilimlerinde duyarlılık sırasıyla %52,8, %33,6 ve %21,8 olup işaretlenen kişi başına intihar sayısı sırasıyla 357, 286 ve 213 kişiye denk gelmektedir. Yazarlar modelin ilk tanı anındaki klinik değerlendirmeye ek olarak daha yüksek riskli grubu belirlemede kullanılabileceğini, sonraki adımların dış geçerlilik ve Birleşik Krallık'a özgü sağlık ekonomisi değerlendirmesi olması gerektiğini belirtmektedir.

Tüm WCP 2026 özetleri