Bu sayfa, 26. Dünya Psikiyatri Kongresi'nde sunulan çalışmanın yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış Türkçe özetidir. Çalışmanın sahibi sunan yazarlardır; atıf için orijinal kaynağa başvurun.

EV0660

İndirgemeciliğin ötesinde: psikiyatride psikolojik anlamın göz ardı edilmesinin tarihsel örüntüleri ve klinik sonuçları

BEYOND REDUCTIONISM: HISTORICAL PATTERNS AND CLINICAL CONSEQUENCES OF NEGLECTING PSYCHOLOGICAL MEANING IN PSYCHIATRY

Psikiyatri tarihinde biyolojik açıklamaların baskın olduğu dönemlerde yinelenen bir kavramsal daralma örüntüsü görülmekte, bu da tanısal belirsizlik, parçalı bakım ve azalmış terapötik katılımla sonuçlanmaktadır.

Çalışmanın amacı psikiyatride biyolojik açıklamaların önceliklendirilmesine ilişkin yinelenen tarihsel örüntüleri belirlemek ve bunların klinik sonuçlarını incelemekti. Yöntem olarak, ahlaki tedaviden (moral treatment) psikanalize ve çağdaş nörobiyolojik yaklaşımlara uzanan büyük paradigma değişimlerini kapsayan yapılandırılmış bir kavramsal analiz yürütüldü ve açıklayıcı vurgudaki yinelenen değişimler saptandı. Tarihsel izlek beş evre üzerinden sunuldu: ahlaki tedavi (18. yüzyıl sonu ile 19. yüzyıl, psikolojik ve kişilerarası boyutlar merkezde), psikodinamik/psikanalitik psikiyatri (19. yüzyıl sonu ile 20. yüzyıl ortası, öznel deneyim merkezde), biyolojik ve psikofarmakolojik genişleme (20. yüzyıl ortasından itibaren), operasyonel tanı (DSM-III dönemi ve sonrası, tanısal tutarlılık artarken bireysel psikolojik formülasyonun ikincilleşmesi) ve çağdaş psikiyatri (bütünleştirme fırsatı). Yazarlara göre bilimsel ve biyolojik ilerleme, biyolojik açıklamalara duyulan güvenin artması yoluyla anlam, bağlam, öznel deneyim ve hasta anlatısına ayrılan yerin daralmasına, bu da klinik sınırlılıklara ve bütünleştirici yaklaşımlara yeniden ihtiyaç duyulmasına yol açan yinelenen bir örüntü oluşturmaktadır. Bildirilen klinik sonuçlar tanısal belirsizlik, işlevsel ve somatik bozukluklarda salt biyolojik modellerin sınırlı açıklayıcı ve tedavi edici değeri, bakımın parçalanması ve terapötik katılımın azalmasıdır. Poster nicel veri ya da istatistiksel analiz içermemekte, kavramsal bir çerçeve sunmaktadır. Sonuç olarak sorun bilimsel ilerlemenin kendisi değil, bir açıklama düzeyinin çok düzeyli anlama gerektiren olgular için yeterli sayılmasıdır; anlam, bağlam ve öznel deneyimin bilimsel temelli çerçevelerle yeniden bütünleştirilmesi tanıyı, terapötik ilişkiyi ve klinik bakımı güçlendirebilir.

Tüm WCP 2026 özetleri