# Mutmain olmak: kabul ve kararlılık terapisi, öz şefkat ve yatışmanın biyolojisi - URL: https://alisanburak.com/en/mutmain-olmak-kabul-ve-kararlilik-terapisi-oz-sefkat-ve-yatismanin-biyolojisi - Language: en - Last updated: 2026-10-24 - Page title: Mutmain olmak: kabul ve kararlılık terapisi, öz şefkat ve yatışmanın biyolojisi | Assoc. Prof. Dr. Alişan Burak Yaşar > Mutmain olmanın literatürdeki en yakın karşılıkları kabul ve öz şefkat. Mutmain, TDK sözlüğünde “inanmış, gönlü kanmış, emin olan” diye geçiyor. Literatürd The translation of this page is being prepared; the Turkish original is shown for now. [Read the original](https://alisanburak.com/mutmain-olmak-kabul-ve-kararlilik-terapisi-oz-sefkat-ve-yatismanin-biyolojisi) [← Back to blog](https://alisanburak.com/en/blog) # Mutmain olmak: kabul ve kararlılık terapisi, öz şefkat ve yatışmanın biyolojisi October 24, 2026Güncel Makaleler Mutmain olmanın literatürdeki en yakın karşılıkları kabul ve öz şefkat. Mutmain, TDK sözlüğünde “inanmış, gönlü kanmış, emin olan” diye geçiyor. Literatürde bu adla ölçülen bir yapı yok; ölçülen üç yakın kavram kabul, psikolojik esneklik ve öz şefkat. Öz şefkat ile psikopatoloji arasında 14 çalışmalık meta analizde ters yönde güçlü bir ilişki bildirildi (r = 0,54; r, iki ölçümün birlikte değişme gücü). Tek seferde ölçülmüş, yani kesitsel bir ilişki; nedensellik değil. 🫀 Kabul ve kararlılık terapisi (ACT) duyguyu yok etmeyi değil, ona yer açıp değer yönünde hareket etmeyi hedefler. 39 randomize çalışmayı ve 1.821 hastayı kapsayan meta analizde ACT kontrol koşullarından üstün bulundu (g = 0,57; g etki büyüklüğüdür, 0,5 civarı orta sayılır); bilişsel davranışçı terapiyle fark çıkmadı. Dengesi de var: duygu düzenleme derlemesinde kabulün belirtilerle ilişkisi küçük ile orta arasında kaldı; asıl net olan bastırmanın maliyeti. 🧠 Biyolojik taraf: şefkat ile vagus kaynaklı kalp hızı değişkenliği ilişkisi 16 çalışmalık meta analizde orta düzeyde (g = 0,54). 135 kişilik randomize deneyde öz şefkat egzersizleri kalp hızını ve deri iletkenliğini düşürdü, değişkenliği artırdı; ruminasyon (aynı şeyi döndürüp durma) tersini yaptı. Kısa öz şefkat eğitimi alan kadınlarda sosyal stres testinde tükürük alfa amilazı ve kaygı azaldı, kortizolde fark çıkmadı. Etki kısmi. Pratikte beş adım: duyguya ad koy, bedende yer aç, kendine arkadaşına konuştuğun gibi konuş, bunu yaşayan tek kişi olmadığını hatırla, “şimdi ne yapmak istiyorum” sorusuna dön. Bu içerik tanı ya da tedavi tavsiyesi değildir. Kaynaklar: A-Tjak ve ark. (2015), Psychother. Psychosom. · MacBeth & Gumley (2012), Clin. Psychol. Review · Aldao ve ark. (2010), Clin. Psychol. Review · Longe ve ark. (2010), NeuroImage · Breines & Chen (2012), Pers. Soc. Psychol. Bull. · Breines ve ark. (2014), Brain Behav. Immunity · Arch ve ark. (2014), Psychoneuroendocrinol. · Kirschner ve ark. (2019), Clin. Psychol. Science · Di Bello ve ark. (2020), Neurosci. Biobehav. Rev. · Han & Kim (2023), Mindfulness · TDK Sözlük [Sunum dosyasını indirin](https://panel.alisaninblogu.com/medya/20261024-104751-mutmain-olmak--kabul-ve-kararlilik-terapisi--oz-sefkat-ve-ya.pdf) [Bilimsel kaynaklar için → TIKLAYINIZ](https://panel.alisaninblogu.com/medya/20261024-104751-mutmain-olmak--kabul-ve-kararlilik-terapisi--oz-sefkat-ve-ya.pdf) [← Önceki "Tanı almak istemiyorum, tanı alırsam ne olacak?"](https://alisanburak.com/en/tani-almak-istemiyorum-tani-alirsam-ne-olacak)[Sonraki → Metakognitif terapide nesne modu ve metakognitif mod: düşünceyi gerçek gibi yaşamak ile onu zihinde bir olay olarak görmek](https://alisanburak.com/en/metakognitif-terapide-nesne-modu-ve-metakognitif-mod-dusunceyi-gercek-gibi-yasamak-ile-onu-zihinde-bir-olay-olarak-gormek) --- Kaynak / Source: https://alisanburak.com/en/mutmain-olmak-kabul-ve-kararlilik-terapisi-oz-sefkat-ve-yatismanin-biyolojisi İletişim / Contact: Bağdat Caddesi, Veli Güneysu Apt. No:453 K:4 D:9, Suadiye / Kadıköy, İstanbul · +90 532 642 95 25 · info@alisanburak.com · https://alisanburak.com/bagdat-caddesi-psikoterapi-iletisim